Rechter: “Niet duidelijk dat wie bestelt ook moet betalen”

(update) Is een bestelknop niet genoeg om klanten duidelijk te maken dat ze moeten betalen? Een rechter in Amsterdam oordeelt van niet, in een geschil tussen Bol.com en een consument. De uitspraak is opmerkelijk nieuws voor heel wat webshops.

Wel of geen bestelling?

Een klant van Bol.com hoeft zijn openstaande rekening van 200 euro bij Bol.com niet te betalen, na de tussenkomst van een kantonrechter in Amsterdam. Het webwarenhuis sleepte de consument voor de rechter omdat die de bestelling weigerde te betalen, maar dat pakt dus anders dan verwacht uit.

Toen de consument op ‘bestelling afronden’ klikte was het niet duidelijk dat er al effectief een bestelling werd geplaatst en de klant nu moest betalen, argumenteerde de betaalweigeraar. Hoewel de klant in het volgende scherm niet betaalde en er geen artikelen werden geleverd, vond Bol.com daarentegen dat er wel al een verkoopovereenkomst was – en dus ook een openstaande schuld.

Normaal gezien heeft Bol.com in juridische zin gelijk: van zodra iemand op bestellen klikt, wordt een bindende overeenkomst aangegaan. Vanaf dat moment zijn zowel de koper als de handelaar verplicht om dat contract na te komen: de consument om te betalen, de retailer om te leveren. De Amsterdamse rechtbank duidt nu echter op een belangrijke uitzondering.

Bestellen en betalen, niet “afronden”

De rechter heeft de koopovereenkomst nietig verklaard, bericht het AD. Volgens de rechtbank voldeed de bestelknop niet aan de wettelijke vereisten: het was inderdaad niet duidelijk genoeg dat de knop met ‘bestelling afronden’ betekende dat consumenten daadwerkelijk een betalingsverplichting aangaan.

Hoewel Bol.com die mening niet deelt – “in onze visie is het voldoende duidelijk (…), ook gezien dit bij vrijwel al onze 13 miljoen klanten goed gaat” – heeft de webwinkel de boodschap op zijn bestelknop ondertussen veranderd in ‘bestellen en betalen’. Zo is hopelijk geen verwarring meer mogelijk.

“Goed leesbaar en ondubbelzinnig”

De Amsterdamse rechtbank zou zich hebben gebaseerd op een eerdere uitspraak van het Europese Hof. Die moest zich in april buigen over de Duitse kwestie van een klant die Booking.com weigerde te betalen na een “onbedoelde” hotelboeking. Ook daar zei het Europese Hof dat de bestelknop niet duidelijk genoeg was: de betalingsverplichting moet “goed leesbaar en ondubbelzinnig” zijn aangeduid.

Mogelijk scheppen de uitspraken een belangrijk precedent en geldt de zaak als een waarschuwing voor andere webshops. Die kunnen maar beter zorgen dat hun bestelknop glashelder is, anders hoeven consumenten hun rekening misschien niet te betalen. Ook voor consumenten is het een wijze les dat ze maar beter niet ondoordacht op bestellen klikken, want dan zijn ze in principe tot aankoop verplicht.