Oekraïne heeft een “zwarte lijst” uitgebracht, met daarop 26 bedrijven die volgens hen de Russische inval sponsoren. Onder hen ook heel wat grote consumentenbedrijven, zoals Metro, Mondelez en Procter & Gamble.
Steun versus handel
Het Oekraïens agentschap voor corruptiebestrijding veroorzaakt onrust in retailland: de overheidsdienst heeft een zwarte lijst gepubliceerd, die nu druk circuleert onder diplomaten en de Europese Unie. Op de lijst staan tal van multinationals die de Russische oorlogsdaden in Oekraïne mee zouden financieren, met name door zaken te blijven doen met Rusland. Oekraïne verdenkt sommige bedrijven er ook van de sancties tegen Rusland niet te respecteren.
Als grote FMCG-bedrijven noemt de lijst onder meer Procter & Gamble, Mondelez en Bonduelle. Het Franse bedrijf kwam eerder in opspraak omdat het zogezegd steunpakketten met voedsel aan Russische soldaten zou hebben geleverd, al werd dat snel door het bedrijf ontkend. Nu hekelt het Oekraïense agentschap wel dat de conservenproducent actief blijft in Rusland.
Ook de grote Gillette-scheermesfabriek van Procter & Gamble in Sint-Petersburg blijft draaien. Mondelez-topman Dirk Van De Put verdedigde vorige week nog zijn keuze om in Rusland te blijven, al was het “veruit de moeilijkste beslissing uit zijn carrière”. “Negentig procent van wat we in Rusland verkopen, produceren we ook daar. We stellen er bijna 3.000 mensen tewerk en nemen grondstoffen af bij 10.000 boeren”, benoemde Van De Put het risico op “financiële aderlating” in De Tijd. Het leverde de CEO weliswaar een individuele vermelding op de zwarte lijst op.
Gevoelig moment
Groothandelaar Metro staat als enige Duitse bedrijf op de zwarte lijst. De retailer blijft bewust zowel in Oekraïne als in Rusland actief, maar zegt de oorlog al wel meermaals expliciet te hebben veroordeeld. Volgens de universiteit van Yale hebben tot nu toe hebben meer dan duizend bedrijven zich vrijwillig uit Rusland teruggetrokken of hun aanwezigheid aanzienlijk verminderd, maar toch blijven meer dan 200 er nog aanwezig.
Er vallen wellicht geen Europese sancties of officiële gevolgen te verwachten voor de bedrijven op de lijst, maar Oekraïne hoopt ze wel reputatieschade te bezorgen. Het document ligt momenteel ook extra gevoelig, omdat de Europese Unie aan een elfde sanctieronde werkt. In het licht van die onderhandelingen wil geen enkel land dat van de “oorlogssponsors” zijn.
