Analyse: Delhaize pingpongt tussen AMS en Coopernic

Delhaize pas weg van Ahold

Vanuit het perspectief van de Europese inkoopsamenwerking is de timing van de voorgenomen fusie van Ahold en Delhaize opvallend. Eind september 2014 kondigde Delhaize aan om per 1 januari 2015 lid te worden van Coopernic, waartoe ook de Franse retailer Leclerc, Coop Italia en sinds kort opnieuw het Duitse REWE behoren.

Daarmee keerde Delhaize in feite Ahold de rug toe. Het verliet immers AMS, de inkoopalliantie die officieel Associated Marketing Services heet, maar in de wandelgangen ook bekend staat als Ahold Marketing Services – aangezien Ahold er als grondlegger domineert.

Bij Coopernic op de reservebank

Ervan uitgaande dat het inderdaad Delhaize is die in het eerste kwartaal van 2015 de toenadering tot Ahold in gang zette, lijkt het verruilen van AMS voor Coopernic geen slimme actie. Tenzij die toenadering vrij impulsief was en Delhaize halverwege 2014 nog helemaal geen intentie had om Ahold een handreiking te doen.

Daar lijkt het op, want dat Delhaize uit AMS treedt om zich als onafhankelijke bruid door Ahold te laten schaken, is een wel heel onwaarschijnlijke speculatie. ‘Playing hard to get’ is namelijk een strategie die werkt als je als begeerde partner ondubbelzinnig veel voordelen hebt te bieden, maar in deze voorgenomen fusie komen de meeste synergetische voordeeleffecten Ahold toe. Vandaar ook dat de fusie eigenlijk een vermomde overname heet te zijn.

Als nieuw lid van Coopernic, moest Delhaize begin juni meteen genoegen nemen met een plaatsje op de reservebank, toen het moest toegeven dat het met Ahold in gesprek was over een fusie. Al zei Delhaize-woordvoerder Nicolas van Hoecke desgevraagd dat de gesprekken met Ahold geen invloed hebben op Delhaizes lidmaatschap van Coopernic. “In het belang van Coopernic en haar leden zal Delhaize voorlopig niet meer fysiek aanwezig zijn tijdens onderhandelingen, maar Coopernic heeft het mandaat om intussen namens Delhaize te onderhandelen”, aldus Van Hoecke op 9 juni.

Ondanks voorgenomen fusie, blijft Delhaize lid van Coopernic

De woordvoerder benadrukte bijna een maand geleden dat dit niet tot een misinterpretatie mag leiden. “Het feit dat Delhaize voorlopig niet meer fysiek rond de onderhandelingstafel verschijnt, betekent geenszins stopzetting van haar deelname in projecten of van haar lidmaatschap”, aldus Van Hoecke.

Zelfs het feit dat Ahold en Delhaize al twee weken later tot overeenstemming kwamen om daadwerkelijk te willen fuseren, verandert daar volgens hem niets aan. “Wij hebben vandaag onze intentie bekend gemaakt om een ‘merger of equals’ aan te gaan” aldus de Delhaize-woordvoerder op 24 juni. “Dit moet later nog door aandeelhouders goedgekeurd worden. Delhaize Group is lid van Coopernic en positief over de samenwerking. Het is te vroeg om verdere commentaar te geven over dergelijke onderwerpen.”

De bevestiging van de gesprekken had een consequentie. De aankondiging dat – als het aan Delhaize ligt – het huwelijk met Ahold wordt gesloten, verandert niets aan de bestaande situatie: Coopernic blijft vooralsnog ook voor Delhaize inkopen. Of dit inderdaad zo is, willen woordvoerders van Coopernic-leden REWE en Leclerc niet zeggen. Ook Coopernic houdt zich op de vlakte. “Onze gedragscode staat het niet toe om op deze vraag te reageren”, is het korte en formele antwoord van Laurent Collot, general manager van Coopernic.

Keert Delhaize weer terug bij AMS?

Hoe dan ook zal een goedkeuring van de fusie – naar verwachting omstreeks half 2016 – automatisch het einde betekenen van Delhaize bij Coopernic. Dat is veel realistischer dan een uittreden van Ahold uit AMS. “Tot de transactie is voltooid, blijven we twee aparte bedrijven die ook zo opereren”, reageert Ahold-woordvoerder Tim van der Zanden. “Dus ‘business as usual’, inclusief het waarmaken van de huidige afspraken met partners.”

Toch zijn er verschillende scenario’s mogelijk, waarbij uittreding van Delhaize uit Coopernic – nu of later – onontkoombaar lijkt. Dan is het vervolgens de vraag wat de meerwaarde is van Ahold Delhaize voor AMS. Het stapelen van inkoopvolume is logisch: met de fusie keert het volume van Delhaize weer terug bij AMS, maar met dit verschil dat het reeds dominante Ahold binnen AMS dan nog veel groter is.

Gecombineerd noteren Ahold en Delhaize een omzet van 54,1 miljard euro. Daarvan realiseert het fusiebedrijf ongeveer 39 procent – ofwel ruim 21 miljard euro – in Europa. Het enige AMS-lid dat hier qua omzet bovenuit komt is de Zwitserse marktleider Migros, dat ruim 26 miljard euro omzet. Ook de vierde Britse retailer, Morrisons, komt met een omzet – in 2014 – van zo’n 16 miljard pond sterling (ongeveer 20 miljard euro) in de buurt. Maar de overige leden van AMS zijn op omzetniveau veel kleiner.

Machtsverhoudingen binnen AMS veranderen

De fusie zal de machtsverhoudingen binnen AMS weliswaar veranderen, en dan is de vraag hoe dat intern uitpakt. Bij een andere inkoopalliantie – Core – pakte de onbalans tussen het grote REWE en de veel kleinere rest alvast niet goed uit. Daarop zocht de Duitse retailer opnieuw toenadering tot Leclerc, dat qua omzet veel meer in de buurt komt van REWE.

AMS heeft echter een veel langere historie. Zolang de andere leden waarde blijven toevoegen aan Ahold Delhaize en het omgekeerde ook het geval is, zal het ook bij AMS na de voltooiing van de fusie ‘business as usual’ zijn. Want ondanks de fusie, is Ahold Delhaize op Europees niveau nog veel te klein voor een eigen inkooporganisatie.

Conclusie: door te fuseren met Delhaize brengt Ahold het ‘verloren’ lid weer terug binnen de AMS-stal, iets wat alle AMS-leden zullen waarderen. Dat de stem van Ahold Delhaize aan de AMS-tafel veel meer gewicht in de schaal zal leggen, moeten ze dan maar voor lief nemen.