De agf-sector waaronder de Nederlandse Fruittelersorganisatie NFO en LTO, protesteren tegen de afspraken die Albert Heijn, Jumbo, Greenpeace en Natuur & Milieu hebben gemaakt over minder gebruik van gewasbeschermingsmiddelen bij de teelt van aardappelen, groenten en fruit.
Machtsmisbruik dominante formules
Jumbo en AH willen dat eind 2019 alle agf-producten tenminste volgens Milieukeur-eisen zijn gecertificeerd. De formule wil tevens het aandeel biologische agf in de winkels twee tot drie zo groot maken. Albert Heijn maakte dergelijke afspraken met Natuur & Milieu. AH, dat het biologisch aanbod eveneens wil verhogen, gaat 28 gewasbeschermingsmiddelen in de agf-teelt verbieden. Ook voor een duurzamere sierteelt zijn met beide supermarkten afspraken gemaakt.
Afspraken voor de lange termijn en voor een eerlijke prijs voor het product moeten het voor de telers aantrekkelijker maken om hun product te verduurzamen, stellen Albert Heijn, Jumbo, Greenpeace en Natuur & Milieu.
De organisaties NFO en LTO zetten daar echter tegenover dat beide formules een dominante marktpositie hebben en zich schuldig maken aan machtsmisbruik. “Extra eisen stellen aan alleen het Nederlandse product, zonder keiharde garantie over extra beloning en een transparante handelswijze, is het versterken van eigen imago over de rug van de Nederlandse telers”, stelt Michiel Gerritsen, voorzitter van de NFO.
Nederlands vers al schoon
De NFO en LTO hebben laten weten dat het Nederlandse product internationaal gezien al schoon wordt geproduceerd en dat er weinig tot geen residuen op Nederlandse producten voorkomen. “De afspraken tussen de organisaties hebben alleen betrekking op Nederlandse groenten en fruit. Het akkoord doet niets aan de biodiversiteit in het buitenland. Kennelijk zijn buitenlandse bijen niet belangrijk”, reageert Joris Baecke, portefeuillehouder Plantgezondheid bij LTO Nederland en akkerbouwer in Nieuw-Namen (Zeeland).
Volgens Baecke zetten de afspraken die de vermeende achteruitgang van de bijenstand moet stoppen de Nederlandse telers op achterstand. “Juist op Nederlandse aardappelen, groenten en fruit worden niet of nauwelijks gewasbeschermingsmiddelen aangetroffen. Wij zijn op dat punt zelfs internationaal koploper. Nederlandse telers die aan deze eisen voldoen, zullen hoge kosten maken. Garanties dat we ook een hogere prijs zullen ontvangen, geeft het akkoord echter niet.”
Eerlijke beloning en integrale eisen agf-schap
Wanneer de eisen aan agf en sierteelt worden aangescherpt gaan NFO en LTO ook uit van een eerlijke beloning voor extra inspanningen en kosten die telers moeten maken. Ook moeten deze eisen integraal gelden voor dezelfde soort producten in het schap, inclusief import agf.
LTO Nederland was weliswaar niet betrokken bij de onderhandelingen tussen supermarkten, Greenpeace en Stichting Natuur & Milieu, maar heeft wel altijd aangegeven dat er geen sprake mag zijn van “het meten met twee maten”. Joris Baecke: “En dat gaat nu wel gebeuren. Supermarkten maken goede sier met verduurzaming in Nederland, maar houden de handen vrij wat betreft import uit het buitenland. Hiermee worden consumenten voor de gek gehouden. Wij zetten er op in dat deze ongelijkheid tussen Nederlands en geïmporteerd product wordt rechtgezet.”
